Chọn MCCB theo dòng ngắn mạch: đọc Icu, Ics đúng điện áp

2. Icu và Ics

Catalogue MCCB theo IEC 60947-2 ghi hai trị số khả năng cắt ngắn mạch. Icu (rated ultimate short-circuit breaking capacity) là dòng ngắn mạch lớn nhất aptomat cắt được. Ics (rated service short-circuit breaking capacity) là mức aptomat cắt xong vẫn dùng lại được ngay, thường ghi bằng phần trăm của Icu. Định nghĩa theo catalogue Fuji, LS và Schneider Electrical Installation Guide.

Hai trị số này có thể bằng nhau hoặc chênh nhiều. Trong catalogue Mitsubishi, ở 415 V dòng NF160-HW có Icu/Ics là 50/13 kA, còn NF160-HGW cùng khung 160 A có 70/70 kA. Cần aptomat làm việc tiếp sau khi cắt một sự cố lớn thì so dòng ngắn mạch với Ics, không chỉ với Icu.

3. Đọc đúng cột điện áp

Khả năng cắt luôn gắn với một điện áp (IEC 60050, mục 441-17-08). Điện áp càng thấp, catalogue thường ghi dòng cắt càng cao; vì vậy một con số kA đứng riêng không nói lên gì. Bảng dưới là khung 250AF của LS Metasol. Hệ thống ba pha 380/400 V đọc cột 380 V hoặc 415 V, không đọc cột 220/250 V.

4. Cỡ khung, dòng định mức và bộ cắt

MCCB được chia theo cỡ khung (AF), mỗi khung có nhiều nấc dòng định mức. Ví dụ khung 250AF của LS có các nấc 100, 125, 150, 175, 200, 225, 250 A; dòng World Super của Mitsubishi có khung tới 1600AF.

Bộ cắt có hai kiểu chính. Bộ cắt nhiệt-từ thường cố định, ví dụ khung 250AF của LS cắt từ ở 12 lần In. Bộ cắt điện tử chỉnh được, ví dụ ở khung 1200AF LS cho chỉnh dòng quá tải IR từ 0,5 đến 1,0 In và ngưỡng cắt ngắn mạch có trễ (short time) Im từ 2 đến 10 In. Với bộ cắt chỉnh được, In trong điều kiện IB ≤ In ≤ Iz là dòng chỉnh định (QCVN 12:2014/BXD, mục 2.6.3.1).

5. Kiểu dòng cắt theo hãng

Cùng một cỡ khung, hãng làm nhiều kiểu với dòng cắt khác nhau và đặt tên bằng chữ cái trong mã. Tên kiểu chỉ có nghĩa trong một hãng; so hai hãng thì so con số Icu, Ics ở cùng điện áp.

• Mitsubishi World Super: C (kinh tế), S (tiêu chuẩn), H (hiệu năng cao), U (kiểu hạn dòng).
• LS Metasol: ABN (kinh tế), ABS (tiêu chuẩn), ABH (dòng cắt cao); khung 250AF có thêm ABL.
• MCCB có chống dòng rò là ELCB, chọn dòng cắt cùng cách: xem RCCB, RCBO, ELCB khác nhau thế nào.

6. Các bước chọn

Làm lần lượt sáu bước sau. Số liệu đầu vào lấy từ hồ sơ thiết kế.

• Xác định IB của tuyến và Iz của cáp (bảng tra dòng điện cho phép của cáp), chọn In (hoặc dải chỉnh) thoả IB ≤ In ≤ Iz, như với MCB theo dòng tải.
• Chọn cỡ khung chứa nấc In đó, và số cực theo kiểu mạch.
• Lấy dòng ngắn mạch dự kiến tại tủ từ bản tính; đọc Icu ở đúng điện áp hệ thống, chọn kiểu có Icu không nhỏ hơn dòng ngắn mạch đó.
• Xét Ics nếu cần aptomat dùng lại ngay sau sự cố.
• Chọn bộ cắt nhiệt-từ hay điện tử theo yêu cầu chỉnh định và phối hợp với tầng trên, tầng dưới.
• Tủ tổng dòng lớn, cần trễ cắt để chọn lọc: cân nhắc ACB, xem ACB và ATS dùng khi nào. Chọn xong thì gửi danh sách MCCB theo mẫu ở bài chuẩn bị BOQ để nhận báo giá nhanh.